IPv6 /32, /48 ve /64 Arasındaki Farklar

/32, /48 ve /64 aynı adres uzayının üç ölçeğidir: /32 servis sağlayıcılara yapılan tahsisleri (RIPE NCC politikasında asgari tahsis boyutu), /48 sitelere verilen yaygın bir örneği, /64 ise tek bir alt ağı temsil eder. Her adım 16 bittir; yani her seviye bir öncekinin 65.536'da biri kadar adres içerir. Bu yazı sayıları ve rolleri sıralar, ardından bir /64'ün IPv6 proxy açısından neyi anlattığını ve neyi anlatmadığını açıklar.

Üç uzunluk, üç rol#

Roller "tipik" değerlerdir, kural değildir. Boyutlar bölgesel internet kayıt kuruluşunun (RIR) politikasına ve operatörün kararına göre değişir. Tahsis zincirinin tamamı IPv6 prefix yazısında anlatılır.

/32: servis sağlayıcı düzeyi#

Bir /32, 2⁹⁶ adres içerir. Bu, tüm IPv4 adres uzayının (2³²) 2⁶⁴ = 18.446.744.073.709.551.616 katıdır. RIPE NCC politikasında bir LIR için asgari tahsis /32'dir; ilk tahsis ek gerekçe istenmeden /29'a kadar çıkabilir ve bir /29'un içinde 8 adet /32 bulunur. Diğer RIR'lerin politikaları bu yazıda ele alınmaz.

Bir /32'nin içinde 65.536 adet (2¹⁶) /48 vardır. Bu /48'leri adresin üçüncü hextet'i (16 bitlik grup) seçer. 2001:db8::/32 bloğunun ilk üç /48'i şunlardır:

2001:db8::/48
2001:db8:1::/48
2001:db8:2::/48

Son /48 2001:db8:ffff::/48 olur. Tüm örnek adresler belgelendirme aralığındandır (2001:db8::/32).

/48: site düzeyi#

Eski "her siteye /48" önerisi RFC 3177 (yeni sekmede açılır)'ye aitti ve RFC 6177 (yeni sekmede açılır) ile terk edildi. RFC 6177'ye göre /48 varsayılanı IPv6 mimarisinin bir gerekliliği değildir; ev sitelerine tek bir /64'ten önemli ölçüde fazlası verilmesi önerilir, ama her siteye /48 verilmesi önerilmez. Operatör daha küçük blokları, örneğin 256 adet /64 içeren bir /56'yı ya da 16 adet /64 içeren bir /60'ı da seçebilir. Bu yazı hangisinin yaygın olduğu konusunda bir iddia taşımaz.

/48'in neden doğal bir site boyutu sayıldığı adres yapısından görülür. RFC 3587 (yeni sekmede açılır) 2000::/3 altında şu örnek bölünmeyi verir: 3 bit (001) + 45 bit küresel yönlendirme öneki + 16 bit alt ağ kimliği + 64 bit arayüz kimliği. İlk 48 bit sitenin ön ekidir, sonraki 16 bit site içindeki alt ağları numaralandırır:

16 bitlik alt ağ kimliği 65.536 adet /64 üretir. Dördüncü hextet bu /64'leri seçer; 2001:db8::/48 bloğunun ilk üç /64'ü 2001:db8::/64, 2001:db8:0:1::/64 ve 2001:db8:0:2::/64 olur.

/64: alt ağ düzeyi#

Bir /64, 2⁶⁴ = 18.446.744.073.709.551.616 (yaklaşık 1,8447 × 10¹⁹) adres içerir. Bu sayı tüm IPv4 adres uzayının 4.294.967.296 katıdır. /64'ün alt ağ standardı olmasının üç nedeni var:

• Adres yapısı. İkili değeri 000 ile başlamayanlar hariç tüm tekil yayın adreslerinde arayüz kimliği 64 bit olmalıdır (RFC 4291 (yeni sekmede açılır)).
• SLAAC. Yönlendirici duyurusundaki ön ek uzunluğu ile arayüz kimliği uzunluğunun toplamı 128 değilse, duyurudaki ön ek seçeneği yok sayılır (RFC 4862 (yeni sekmede açılır)). Bu yüzden bir /64'ü /96 gibi parçalara bölmek SLAAC ile çalışmaz.
• Tarihçe ve uygulama. RFC 7421 (yeni sekmede açılır), 64 bitlik sınırın ilk tasarımda bulunmadığını, "sekiz artı sekiz" önerisi ve EUI-64 beklentisiyle yerleştiğini anlatır. Bugün fiilen hemen her arayüz kimliği 64 bittir.

Bir /64'ün kapasitesi teoride çok büyüktür; RFC 6177 §5 bir /64'te neredeyse sınırsız sayıda cihazın adreslenebileceğini söyler. Yine de pratik kaygılar vardır: RFC 7421 §3.4, bir /64'te yönlendiricinin komşu keşfi (ND) önbelleğinin tükenmesi saldırısını bilinen bir kaygı olarak anar ve /64'ten biraz uzun ön eklerin bunu çözmediğini belirtir. Pratik bir cihaz sayısı sınırı bu yazıda verilmez.

Belgelenmiş tek istisna, yönlendiriciler arası noktadan noktaya bağlantılarda kullanılan 127 bitlik ön eklerdir (RFC 6164 (yeni sekmede açılır)).

Basamaklar arası geçiş: kaç tane sığar?#

İki uzunluk arasındaki fark k bit ise, büyük blok 2^k adet küçük blok içerir:

Hextet gözüyle bakmak hesabı kolaylaştırır. /32 içindeki /48'leri üçüncü hextet, /48 içindeki /64'leri dördüncü hextet seçer. 2001:db8::/32 içindeki ilk /48 2001:db8::/48, sonuncusu 2001:db8:ffff::/48 olur. 2001:db8:1::/48 içindeki ilk /64 2001:db8:1::/64, sonuncusu 2001:db8:1:ffff::/64 olur.

Sık yapılan bir hata, "/48 içinde 256 tane /64 vardır" demektir. Doğrusu 65.536'dır; 256 bir /56'daki sayıdır.

Hızlı yöntem: onaltılık basamak saymak#

Hesabı kısaltan bir yol daha var: her onaltılık basamak 4 bittir. İki uzunluk arasındaki fark 4 bitse bir basamak, 8 bitse iki basamak, 16 bitse dört basamak, yani bir hextet demektir. Bir basamak 16 değer alabildiğinden sonuç 16'nın kuvvetidir:

• /60'tan /64'e 1 basamak vardır: 16 adet /64.
• /56'dan /64'e 2 basamak vardır: 16 × 16 = 256 adet /64.
• /48'den /64'e 4 basamak vardır: 16⁴ = 65.536 adet /64.
• /32'den /64'e 8 basamak vardır: 16⁸ = 4.294.967.296 adet /64.

Bir 2001:db8:1:2::/64 gördüğünüzde de aynı mantıkla okuyabilirsiniz: 2001:db8:1 sitenin /48'idir, 2 o sitedeki alt ağ numarasıdır.

Planlama örneği: bir /48'i on altı parçaya bölmek#

Bir site, aldığı 2001:db8:1::/48 ön ekini on altı birime (ofislere ya da ortamlara) ayırmak istiyor. Dört bitlik adım en okunaklı bölünmedir: /52 uzunluğu seçilir ve dördüncü hextet'in ilk onaltılık basamağı birimi belirler.

Aradaki birimler, dördüncü hextet'in ilk basamağını 3'ten e'ye artırır. Hesap basittir: /48'den /52'ye 4 bit eklenir, yani 2⁴ = 16 parça çıkar. /52'den /64'e 12 bit kalır, yani her parça 2¹² = 4.096 alt ağ taşır. Çarpım 16 × 4.096 = 65.536 eder ve /48'deki toplam /64 sayısıyla örtüşür.

Hangi soru hangi uzunluğa bakar?#

Son satır en çok karıştırılanıdır ve aşağıdaki proxy bölümünün konusudur.

Proxy bağlamı: bir /64'ten çıkış adresi çeşitliliği#

Ürün sayfası ne diyor?#

IPv6 Proxy ürün sayfasında belirtildiğine göre paketler 100, 500, 2.500 ve 15.000 IPv6 adedi olarak satılır; fiyatı yalnızca adres adedi belirler ve her pakette size özel bir /64 subnet verilir. Adresler bu subnet içinden tahsis edilir. Protokol HTTP(S) olarak geçer, kimlik doğrulama kullanıcı adı ve şifreyle yapılır; bağlantı panelde verilen adres ve port üzerinden kurulur. SOCKS5 paket özelliği olarak listelenmemiştir, gerekiyorsa sipariş öncesi destekten teyit gerekir.

Kapasite ile paket adedi aynı şey değildir#

Bir /64 2⁶⁴ adres içerir; satılan en büyük paket ise 15.000 adrestir. Paketteki adres adedi, subnet'in kapasitesinin yanında çok küçüktür. Bu fark, sizin için sınırlayıcı olanın adres uzayı değil, paketle size tahsis edilen adres adedi olduğunu gösterir. Subnet'in büyüklüğünden "sınırsız çıkış adresi" sonucunu çıkarmayın.

Çeşitlilik ile bağımsızlık aynı şey değildir#

Aynı /64'ten alınan iki adres yalnızca son 64 bitte, yani arayüz kimliğinde farklılaşır. Örneğin 2001:db8:0:1:a1b2:c3d4:e5f6:1 ve 2001:db8:0:1:1111:2222:3333:4444 adreslerinin ilk 64 biti (2001:db8:0:1) aynıdır (örnek adresler, belgelendirme aralığı). Adresler birbirinden farklıdır, ama ön ek ortaktır. Çıkış adresi çeşitliliği bu yüzden yalnızca adres düzeyinde vardır; ön ek düzeyinde tek bir değer görünür.

Rotasyon yöntemi, yani adreslerin istek başına nasıl döndürüldüğü, ürün sayfasında tanımlanmamıştır. "Her istek farklı bir adresten çıkar" gibi bir varsayımda bulunmayın; bunu sipariş öncesinde destekten sorun.

Ayrıca çok sayıda adresin aynı /64'ten gelmesi, hedef açısından çok sayıda bağımsız istemci anlamına gelmeyebilir. Bir hedef trafiği adres yerine ön ek düzeyinde gruplayabilir; bu davranış hedefe göre değişir ve genel bir kural olarak yazılamaz. Ürün sayfası da temkin ister: bazı platformların IPv6 aralıklarına daha temkinli yaklaştığı belirtilir ve hesap yönetimi öncelikliyse mobil ya da residential proxy daha güvenli bir tercih olarak anılır.

Kullanım alanınız ne olursa olsun, örneğin web scraping ya da sıralama takibi, yasalara ve hedef sitenin kullanım koşullarına uyum sizin sorumluluğunuzdadır. Yalnızca kamuya açık verileri toplayın ve hedefi yormayacak ölçülü bir hızla çalışın.

Araçlarla doğrulama#

Sayıları kendiniz sınayabilirsiniz. IPv6 Prefix Hesaplama ile 2001:db8::/32 bloğunu /48'lere bölün; 65.536 sonuç ve yukarıdaki ilk üç ön ek çıkmalıdır. IPv6 Subnet Hesaplama bir bloğun ağ adresini, ilk ve son adresini ve alt ağ sayısını verir. IPv6 CIDR Hesaplama ise içerme sorusunu yanıtlar: 2001:db8:1:2::5 adresi 2001:db8:1::/48 bloğunun içindedir, çünkü ilk üç hextet aynıdır.